تمپو و کوانتم باروری

«باروری» از مهم ترین موضوعات مورد مطالعه در علم جمعیت شناسی است. واژه باروری در جمعیتشناسی به معنای تعداد واقعی کودکان زنده به دنیا آمده بکار برده می شود.

امروزه حرکت به سمت سطوح پایین باروری، پدیده xadای فراگیر در سطح جهانی است. در حال حاضر، همه کشورهای اروپایی سطح باروری زیرسطح جانشینی را تجربه کردهxad اند و در اغلب نقاط جهان نیز باروری در حال کاهش است. در زمینه باروری پایین، برخی ابزارهای جمعیتی وجود دارد که نقش محوری دارند. این مورد با اثرات تمپو، تجزیه و تحلیل خاص گذشته باروری و معیارهای جدول عمر باروری مانند ميزان دوره گذشته باروری قابل محاسبه است (سام هيون يو:2010 ، 1).

نمودار1- میزان باروری کل مرتبه اول و میانگین سن در اولین تولد در ایالات متحده آمریکا

شاخصxad های مختلفی برای محاسبه میزانxad های باروری وجود دارد، معرفترین شاخص میزان باروری کل است. باروري كل، ميانگين تعداد فرزنداني را كه يك زن در طول دوران باروري خود (معمولاً از 15 تا 49 سال سن) به دنيا ميآورد، نشان میxad دهد. از آنجایی که این شاخص از طریق مجموع حاصلضربxad های میزان باروری ویژه سنی در زمانی معین (یکسال) حاصل میxad شود، مشکلی در ارتباط با این شاخص بوجود میxad آید. مشکل شاخص مزبور از نظر مفهومی این است که شاخصی دورهxad ای است که بر موالید و زنان یک سال معین اشاره دارد. اما وقتی زنان، فرزندآوری خود را به تاخیر بیاندازند، به احتمال زیاد تعداد فرزندان کم شماری میxad شود. همچنین اگر زنان، فرزندآوری خود را به جلو بیاندازند، تعداد فرزندان به احتمال زیاد بیش شماری خواهد شد. اثرات تمپو در باروری نشان می دهد موقعی که زمان فرزندآوری زنان تغییرکند، دوره میزان باروری کل (TFR) بیش از حد بالاو یا پایین نشان داده می شود.

نمودار 2- روندهای باروری در کره جنوبی، 1981-2014

سوالی که ذهن جمعیت شناسان را به خود مشغول داشته، این است که چگونه میxad توان سطوح واقعی باروری نسلxad هایی که هنوز به پایان دوره باروری خود نرسیده xadاند را از شاخصxad های دوره xadای محاسبه کرد؟

روش xadهای مختلفی اخیرا برای تعدیل شاخص های باروری برای تغییرات زمان بندی دوره باروری (تمپو)، به منظور محاسبه شاخصی که سطوح واقعی باروری (کوانتم) را ارائه دهد، عرضه شده است. بونگارتز و فيني(1989) راهی ساده برای انعکاس چنین تحریفی از TFR که ناشی از تغییر سنین فرزندآوری است پیشنهاد داده xadاند. از آن زمان به بعد، جمعیت شناسان در مورد این موضوع بررسی هایی کرده و راه xadهای مختلفی برای حذف اثر تمپو از ميزان باروری و روش xadهای مکملی برای کاستیxad های روش بونگارتز و فيني ارائه داده xadاند. تعداد کمی از آنها نیز تنوع زمان باروری یا ترکیب گذشته باروری جمعیت زنان توجه کرده xadاند.

این روشxad ها معمولا محاسبات پیچیده xadتر داشته و همچنین نقاط قوت و ضعف خود را دارند. البته جمعیت شناسان هنوز به اجماع نرسیده xadاند که کدام روش مناسبxadترین روش برای از بین بردن اثرات تمپو است. اگر چه بحث هنوز هم ادامه دارد، به هرحال ایده و اهمیت اثر تمپو در باروری به طور گسترده xadای در تحقیقات جمعیتی پذیرفته شده است.

---